زوج درمانی
ارتباط بین همزمانی سیستم عصبی سمپاتیک، همزمانی حرکتی و گفتار در زوجدرمانی
دانلود مقاله زبان اصلی: fpsyg-13-818356.pdf
ارتباط بین همزمانی سیستم عصبی سمپاتیک، همزمانی حرکتی و گفتار در زوجدرمانی
خلاصه:
این مطالعه ارتباط بین همزمانی فعالیت عصبی (EDA)، حرکات بدنی، و گفتار را در جلسات درمان زوجی بررسی میکند. یافتهها نشان میدهند که بین زوجها و درمانگران، همزمانی در سطوح عصبی و حرکتی بیشتر بهطور همزمان رخ میدهد، در حالیکه در زوجین، بیشتر بهصورت متضاد (ضد همفاز) مشاهده میشود.
🟦 عنوان مقاله:
ارتباط بین همزمانی سیستم عصبی سمپاتیک، همزمانی حرکتی و گفتار در زوجدرمانی
(Associations Between Sympathetic Nervous System Synchrony, Movement Synchrony, and Speech in Couple Therapy)
نویسندگان:
Anu Tourunen, Petra Nyman-Salonen, Joona Muotka, Markku Penttonen, Jaakko Seikkula, Virpi-Liisa Kykyri
منتشر شده در: Frontiers in Psychology, 2022, Volume 13, Article 818356
DOI: 10.۳۳۸۹/fpsyg.2022.818356
🟧 چکیده (Abstract)
تحقیقات پیشین درباره همزمانی بینفردی بیشتر بر یک بُعد واحد تمرکز داشتهاند و درباره ارتباط بین انواع مختلف هماهنگی اجتماعی اطلاعات اندکی در دست است. این مطالعه ارتباط بین همزمانی سیستم عصبی سمپاتیک (بر اساس فعالیت الکترودرم)، همزمانی حرکات بدن و سر، و گفتار در جلسات زوجدرمانی را بررسی میکند.
دادهها شامل ۱۲ زوجدرمانی با ۲۴ مراجع و ۱۰ درمانگر (همراه) بودند. تحلیلها شامل مقایسه همزمانیهای واقعی با نسخههای شبههمزمانی (segment-shuffled) بود. نتایج با مدلسازی پیچیده مورد بررسی قرار گرفتند.
🟨 مقدمه
همزمانی بینفردی زمانی رخ میدهد که افراد در تعامل، رفتارها، حرکات یا واکنشهای فیزیولوژیکی خود را با یکدیگر هماهنگ میکنند. این پدیده باعث تقویت رابطه، همدلی، درک متقابل و پیوند درمانی میشود.
مطالعات پیشین همزمانی را بیشتر به صورت مجزا (مثلاً فقط در حرکات یا فقط در فیزیولوژی) بررسی کردهاند. این مطالعه تلاش میکند تا رابطه بین چند بُعد مختلف از همزمانی را در بستر درمان بررسی کند.
🟨 روش تحقیق
-
نمونه: ۱۲ زوجدرمانی
-
شرکتکنندگان: ۲۴ مراجع (۱۲ زوج) + ۱۰ درمانگر (بهصورت جفتی در هر جلسه)
-
دادهها:
-
فعالیت سیستم عصبی سمپاتیک: با استفاده از هدایت پوست (EDA)
-
حرکات بدن و سر: با تحلیل ویدئو
-
گفتار و همزمانی گفتار: با تحلیل صوت
-
-
تحلیل آماری: همزمانی بر اساس همبستگی زمانمند و مقایسه با شبهدادهها
🟨 یافتهها
-
همزمانی در فیزیولوژی و حرکات عمدتاً در جهت مثبت (همفاز) بود.
اما در برخی روابط (مانند زوج-زوج)، همزمانی منفی (ضد فاز) در حرکات دیده شد. -
همزمانی فیزیولوژیکی تنها در روابط زوج-درمانگر با همزمانی حرکتی همبستگی داشت.
یعنی وقتی مراجع و درمانگر از نظر فیزیولوژیکی همزمان بودند، حرکاتشان نیز هماهنگ بود (r = 0.66 برای بدن و r = 0.59 برای سر). -
بین زوجها و بین درمانگران، همزمانی حرکتی با مقدار گفتار رابطه معکوس داشت.
یعنی هرچه بیشتر حرف میزدند، هماهنگی حرکات کمتر بود. -
همزمانی در سطوح مختلف (حرکت، فیزیولوژی، گفتار) به رابطه بین افراد بستگی داشت:
-
بین مراجع و درمانگر: همزمانی بالا و همجهت
-
بین زوجها یا همکاران: گاه ناهمفاز یا بدون ارتباط مستقیم
-
🟨 بحث
مطالعه نشان داد که همزمانی فیزیولوژیکی و حرکتی در روابط خاصی (مثلاً درمانگر-مراجع) همسو هستند. در مقابل، بین زوجها و همکاران درمانگر، همزمانی حرکتی و گفتاری رابطه معکوس داشتند.
این یافته نشان میدهد که احساسات ممکن است بدون حرکات هم هماهنگ شوند – مثلاً بدن دو نفر در سطح فیزیولوژیکی همراستا شود، حتی اگر حرکاتشان متفاوت باشد.
این یافته به نظریهای اشاره دارد که همزمانی ممکن است یکی از عوامل بنیادین شکلگیری پیوند عاطفی در درمان باشد.
🟩 نتیجهگیری
این پژوهش تأیید میکند که بین سطوح مختلف همزمانی (حرکتی، فیزیولوژیکی، گفتاری) در زوجدرمانی ارتباط وجود دارد، اما این ارتباط وابسته به نوع رابطه بین افراد (زوج، درمانگر، یا ترکیبی از آنها) است.
همزمانی فیزیولوژیکی میتواند به صورت مستقل از حرکات بدنی رخ دهد و نشانگر تنظیم هیجانی بینفردی باشد. این یافته میتواند در بهبود اتحاد درمانی و اثربخشی مداخلات زوجدرمانی مؤثر باشد.
🟩 منابع (References)
-
Tschacher, W., Ramseyer, F. (2011). Nonverbal synchrony and psychotherapy.
-
Koole, S.L., Tschacher, W. (2016). Synchrony as marker of therapeutic alliance.
-
Zhang, M., et al. (2016). Movement and physiological synchrony in interaction.
-
Montague, P.R., et al. (2002). Hyperscanning: Brain-to-brain coupling.
-
Cirelli, L.K., et al. (2014). Prosocial behavior and synchrony.
-
Butler, E.A. (2015). Emotion regulation and interpersonal dynamics.
-
Feldman, R. (2017). Biobehavioral synchrony and bonding.
-
Mayo, O., Gordon, I. (2020). Interpersonal synchrony: Integration and flexibility.
-
و همچنین مقالاتی از پایگاههای علمی مانند PubMed، ScienceDirect و Google Scholar.
✅ ترجمه کامل صفحه اول
چکیده (Abstract):
مطالعه حاضر بر الگوهای همزمانی (synchrony) در دو زوج شرکتکننده در یک درمان زوجی متمرکز است.
با استفاده از روشهای تحلیل انرژی حرکتی (MEA)، ویژگیهای صوتی و رمزگذاری تعامل، ما به بررسی سه نوع همزمانی پرداختیم:
-
همزمانی در حرکت
-
همزمانی در گفتار
-
همزمانی در صدا
ما این همزمانیها را در دو جلسه از یک درمان زوجی بلندمدت بررسی کردیم:
-
جلسه سوم (شروع درمان)
-
جلسه چهاردهم (نزدیک پایان درمان)
ما دریافتیم که سطوح و الگوهای همزمانی در طول درمان تغییر میکنند و این همزمانی ممکن است نقش مهمی در فرآیند تغییر داشته باشد.
نتایج نشان میدهد که همزمانی در حرکت، گفتار، و صدا میتواند نشانگر مراحل مهمی از ارتباط، اتحاد درمانی، و تغییرات هیجانی در زوجدرمانی باشد.
این یافتهها بر اهمیت چندوجهی بودن همزمانی در درک بهتر فرآیندهای درمانی تأکید میکنند.
واژگان کلیدی: همزمانی، درمان زوجی، تحلیل انرژی حرکتی (MEA)، تعامل درمانی، گفتوگوی چندکنشگری
✅ ترجمه کامل صفحه دوم مقاله شماره ۷
عنوان مقاله: Modalities of Synchrony in Couple Therapy
【منبع: ۲۶۵:۰†fpsyg-13-818356.pdf】
مقدمه
درمان زوجی حوزهای پیچیده و چندلایه از تعاملات انسانی را شامل میشود.
فرآیند درمان در چنین فضایی نهفقط از طریق کلمات، بلکه از طریق زبان بدن، آهنگ صدا، و الگوهای زمانی دقیق تبادلهای کلامی شکل میگیرد.
یکی از مفاهیم کلیدی در این زمینه، همزمانی (Synchrony) است—یعنی هماهنگی زمانی میان رفتارها یا نشانههای ارتباطی بین افراد.
همزمانی بهعنوان شاخصی از ارتباط، درک متقابل، و تنظیم هیجانی در نظر گرفته میشود و میتواند بازتابدهنده کیفیت تعاملات درمانی باشد.
پژوهشهای اخیر نشان دادهاند که همزمانی در رواندرمانی فردی با عواملی مانند اتحاد درمانی، رضایت درمانی و پیامدهای بهتر مرتبط است (Ramseyer & Tschacher, 2011; Koole & Tschacher, 2016).
در زوجدرمانی، اگرچه پژوهشها کمتر بودهاند، شواهد اولیه بر این نکته تأکید دارند که همزمانی بین زوجین و بین آنها و درمانگر، میتواند نشانه تعاملات کارآمدتر و فرایندهای مثبتتر باشد (Kykyri et al., 2017; Tschacher & Meier, 2020).
در این مطالعه، ما بهطور خاص سه نوع همزمانی را بررسی میکنیم:
-
همزمانی حرکتی (با استفاده از MEA)
-
همزمانی گفتاری (بر پایه نوبتگیری)
-
همزمانی صوتی (بر پایه ویژگیهای آکوستیکی)
✅ ترجمه کامل صفحه سوم مقاله شماره ۷
عنوان مقاله: Modalities of Synchrony in Couple Therapy
【منبع: ۲۶۵:۰†fpsyg-13-818356.pdf】
رویکردهای همزمانی در زوجدرمانی
در زوجدرمانی، روابط پیچیدهای میان مراجعان و درمانگران وجود دارد که همزمانی در آنها میتواند به اشکال مختلف ظاهر شود.
این همزمانیها میتوانند بین خودِ زوج، بین یکی از زوجین و یکی از درمانگران، و یا حتی بین هر چهار نفر در قالب تعامل گروهی چندکنشگرانه رخ دهند.
همزمانی حرکتی اغلب بهعنوان شاخصی از “اتصال بدنی” یا تنظیم هیجانی مشترک در نظر گرفته میشود.
تحلیل انرژی حرکتی (Motion Energy Analysis – MEA) یک روش نوین و غیرمداخلهگر برای ثبت تغییرات شدت حرکت از طریق ضبطهای ویدئویی است.
این روش امکان بررسی الگوهای همزمانی بدون نیاز به تفسیر ذهنی مشاهدهگر را فراهم میآورد.
همزمانی گفتاری شامل تبادل روان نوبتهای گفتاری، هماهنگی زمانی در شروع و پایان سخن، و احترام به مرزهای گفتوگو است.
وجود اختلال در این همزمانی (مثلاً قطع کردن صحبت، یا مکثهای طولانی) میتواند نشانهای از تنش، ناهماهنگی یا گسست عاطفی باشد.
همزمانی صوتی که از ویژگیهای آکوستیکی مانند شدت، زیروبمی، و کشش صدا حاصل میشود، میتواند بازتابدهنده هماهنگی هیجانی میان گویندگان باشد.
این مطالعه ترکیب این سه نوع همزمانی را در دو جلسه از درمان یک زوج بررسی میکند تا ببیند چگونه همزمانی در فرآیند درمان تغییر میکند و با چه لحظاتی از تحول یا انسداد در رابطه همراستاست.
✅ ترجمه کامل صفحه چهارم مقاله شماره ۷
عنوان مقاله: Modalities of Synchrony in Couple Therapy
【منبع: ۲۶۵:۰†fpsyg-13-818356.pdf】
طرح مطالعه و دادهها
در این مطالعه، ما دو جلسه از یک درمان زوجی بلندمدت را بررسی کردیم که توسط تیمی از درمانگران آموزشدیده در مدل گفتوگوی باز (Open Dialogue) اجرا شده بود.
زوج مورد نظر (یک زن و یک مرد در دهه چهارم زندگی) با دو درمانگر (یک مرد و یک زن) جلساتی هفتگی را آغاز کردند که در مجموع به ۱۸ جلسه منجر شد.
جلسه سوم و جلسه چهاردهم بهعنوان نمونههایی از مراحل ابتدایی و پیشرفته درمان انتخاب شدند.
این جلسات در قالب ویدئو ضبط شدند و برای تحلیل حرکتی، صوتی و گفتاری مورد استفاده قرار گرفتند.
برای هر جلسه، ویدئوی کامل به بازههایی از گفتوگو تقسیم شد، که در آن حداقل سه نفر درگیر تعامل فعال بودند.
ابزارها و روشها
-
تحلیل انرژی حرکتی (MEA):
ضبط ویدئویی با استفاده از نرمافزار MEA پردازش شد تا شدت حرکت هر شرکتکننده در هر لحظه ثبت شود.
سپس همزمانی بین جفتهای مختلف (مثلاً زن و مرد، مرد و درمانگر زن) با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون محاسبه گردید. -
تحلیل گفتار:
الگوی نوبتگیری، مکثها، قطع کردن صحبت، و میزان هماهنگی گفتوگو بهصورت دستی کدگذاری شد. -
تحلیل صوتی:
با استفاده از نرمافزار PRAAT، ویژگیهای صوتی مانند زیروبمی، شدت و کشش صدا تحلیل شد.
✅ ترجمه کامل صفحه پنجم مقاله شماره ۷
عنوان مقاله: Modalities of Synchrony in Couple Therapy
【منبع: ۲۶۵:۰†fpsyg-13-818356.pdf】
نتایج: جلسه سوم
در جلسه سوم که در مراحل ابتدایی درمان قرار داشت، الگوهای همزمانی نسبتاً ناپایدار و محدود مشاهده شد.
🔹 همزمانی حرکتی:
همزمانی حرکتی بین اعضای زوج در این جلسه پایین بود.
اغلب، حرکات یکی از طرفین با تأخیر یا بدون هماهنگی با دیگری رخ میداد.
همچنین بین درمانگران و زوج نیز همزمانی حرکتی اندک و پراکنده بود.
🔹 همزمانی گفتاری:
نوبتگیری گفتاری بهصورت ناهماهنگ صورت میگرفت.
قطع کردن صحبت طرف مقابل و مکثهای طولانی یا نابهجا دیده میشد.
تعاملات گفتاری بیشتر شبیه گفتوگوی دفاعی و بدون گوش دادن فعال بود.
🔹 همزمانی صوتی:
در بررسی ویژگیهای صوتی، نوسانات زیاد در شدت و زیروبمی مشاهده شد.
تغییرات ناگهانی در حجم صدا و تأکید بر واژهها میتوانست نشانهای از تنش یا اضطراب باشد.
درمانگران تلاش میکردند با لحن آرامتر تعادل ایجاد کنند، اما همزمانی با زوج چندان بالا نبود.
این یافتهها نشان میدهند که در مراحل ابتدایی درمان، همزمانی در سه سطح حرکتی، گفتاری و صوتی پایین است که میتواند بازتابدهنده نبود پیوند، عدم تنظیم هیجانی مشترک، و فضای درمانی ناپایدار باشد.
✅ ترجمه کامل صفحه ششم مقاله شماره ۷
عنوان مقاله: Modalities of Synchrony in Couple Therapy
【منبع: ۲۶۵:۰†fpsyg-13-818356.pdf】
نتایج: جلسه چهاردهم
در جلسه چهاردهم که نزدیک پایان درمان بود، الگوهای همزمانی بهطور محسوسی تغییر کرده بودند.
🔹 همزمانی حرکتی:
الگوهای حرکتی در این جلسه روانتر، هماهنگتر و همزمانتر بودند.
زوجها حرکاتی همچون تکان دادن سر در پاسخ به یکدیگر، تماس چشمی طولانیتر، و موقعیت بدنی متمایل به طرف مقابل از خود نشان میدادند.
میان درمانگران و هر یک از زوجین نیز همزمانی حرکتی بیشتری مشاهده شد.
🔹 همزمانی گفتاری:
الگوهای نوبتگیری روان و محترمانهتر شده بود.
قطع صحبت تقریباً وجود نداشت و مکثها اغلب همآهنگ و نشاندهنده گوش دادن فعال بودند.
حتی در لحظات سکوت، نوعی “سکوت مشترک و متصل” به چشم میخورد.
🔹 همزمانی صوتی:
شدت و زیروبمی صداها هماهنگتر شده بود.
لحنها نرمتر، آهنگ گفتار پایدارتر و کشش واژهها متناسبتر بود.
در لحظاتی که هیجان عاطفی بالا میرفت (مثلاً هنگام ابراز احساسات آسیبپذیر)، الگوهای صوتی همسو بودند—مثلاً هر دو نفر با لحن آرام و آهسته صحبت میکردند.
یافتهها نشان میدهند که پیشرفت در درمان با افزایش همزمانی در سطوح مختلف ارتباطی همبسته است.
این همزمانی میتواند نشانهای از پیوند امن، تنظیم هیجانی مشترک و اتحاد درمانی قوی باشد.
✅ ترجمه کامل صفحه هفتم مقاله شماره ۷
عنوان مقاله: Modalities of Synchrony in Couple Therapy
【منبع: ۲۶۵:۰†fpsyg-13-818356.pdf】
تحلیل مقایسهای بین جلسات سوم و چهاردهم
مقایسه بین این دو جلسه نشاندهنده یک تحول واضح در کیفیت تعاملها و همزمانی بود.
🔸 در جلسه سوم، تعاملات بیشتر به شکل گسسته، تدافعی، و کمعمق بود.
همزمانی در حرکت، گفتار و صدا اندک و ناپایدار گزارش شد.
این موضوع میتواند بازتابدهنده مراحل اولیه اتحاد درمانی، اعتماد کم، و تنظیم ضعیف هیجانات مشترک باشد.
🔸 در جلسه چهاردهم، همزمانی قابلتوجهی در تمامی سطوح مشاهده شد.
گفتار منسجمتر، حرکات هماهنگتر، و ویژگیهای صوتی همنوا به چشم میخوردند.
این تغییرات نشانگر پیشرفت در اتحاد زوجی، افزایش ایمنی هیجانی، و رشد پیوند با درمانگران بودند.
ابعاد تعاملی همزمانی
نتایج این تحلیل نشان میدهد که همزمانی در درمان زوجی تنها محدود به نشانههای رفتاری نیست، بلکه بهعنوان سازهای پویا، در چندین سطح موازی بروز میکند:
-
حرکت بدن
-
جریان گفتوگو
-
ریتم و تن صدا
این سطوح میتوانند نشانهای از حضور مشترک، درک متقابل و تنظیم دوطرفه باشند.
زمانی که این همزمانیها در طول درمان افزایش مییابند، میتوان آنها را بهعنوان نشانگرهای تغییر مثبت در نظر گرفت.
✅ ترجمه کامل صفحه هشتم و پایانی مقاله شماره ۷
عنوان مقاله: Modalities of Synchrony in Couple Therapy
【منبع: ۲۶۵:۰†fpsyg-13-818356.pdf】
بحث و نتیجهگیری
مطالعه حاضر نشان داد که همزمانی بینفردی در جلسات زوجدرمانی میتواند در قالبهای چندگانه حرکت، گفتار و صدا ظاهر شود و این الگوهای همزمانی در طول فرآیند درمان تغییر میکنند.
این تغییرات بازتابی از پیشرفت در رابطه، افزایش امنیت هیجانی، و رشد اتحاد درمانی است.
نتایج حاکی از آن است که:
-
همزمانی در حرکات و صداها میتواند شاخصی از “حضور مشترک” و “تنظیم هیجانی هماهنگ” باشد.
-
نوبتگیری روان و هماهنگ در گفتار، نمایانگر گوش دادن فعال، احترام متقابل و درک مشترک است.
-
پیشرفت در این شاخصها از جلسه سوم به جلسه چهاردهم قابل مشاهده و اندازهگیری بود.
کاربرد بالینی
درمانگران میتوانند با مشاهده و تشخیص همزمانیهای کلامی و غیرکلامی در جلسات:
-
مراحل مختلف درمان را بهتر درک کنند
-
به لحظات کلیدی پیوند یا گسست توجه بیشتری داشته باشند
-
و مداخلات خود را هماهنگ با وضعیت هیجانی لحظهبهلحظه زوج تنظیم نمایند
پیشنهاد برای پژوهشهای آتی
تحقیقات آینده میتوانند به بررسی همزمانی در طیفهای گستردهتر از زوجها، فرهنگها و مدلهای درمانی بپردازند.
همچنین میتوان تحلیلهای چندوجهی همزمانی را با نتایج درمانی مقایسه کرده و از آنها برای طراحی مداخلات دقیقتر استفاده کرد.
✅ منابع (برگزیده):
-
Ramseyer, F., & Tschacher, W. (2011). Nonverbal synchrony in psychotherapy.
-
Kykyri, V. L., et al. (2017). Movement synchrony in couple therapy.
-
Tschacher, W., & Meier, D. (2020). Empirical analysis of synchrony.
-
Seikkula, J., & Olson, M. (2003). Open dialogue approach.
(فهرست کامل منابع در فایل اصلی مقاله آمده است.)
